Substytucja apteczna: obowiązki farmaceuty

BIKA_71_28.jpg
Istotą substytucji aptecznej jest możliwość wydania pacjentowi farmaceutyku innego niż objęty receptą lekarską. Stosowanie zamiennictwa aptecznego wiąże się z szeregiem korzyści dla pacjenta, jak np. możliwość zakupu leku w najniższej cenie oraz ochrona na wypadek, gdyby produkt przepisany przez lekarza był niedostępny.

Przepisy ustawy o refundacji obligują aptekarza do informowania pacjentów o możliwości nabycia zamienników produktów przepisanych na recepcie i do ich wydania na żądanie pacjenta.

Dopuszczalność substytucji aptecznej

W pierwszej kolejności należy wskazać, jakie warunki musi spełniać dany produkt leczniczy, żeby można było uznać, że stanowi substytut produktu objętego receptą lekarską. Zgodnie z art. 44 ust. 1 ustawy o refundacji substytucja apteczna jest dozwolona, jeżeli lek zastępujący (tj. lek o innym numerze EAN niż produkt na recepcie) spełnia następujące kryteria:

  • znajduje się w wykazie leków refundowanych,
  • posiada tą samą nazwę międzynarodową, dawkę, postać farmaceutyczną, która nie powoduje powstania różnic terapeutycznych oraz to samo wskazanie terapeutyczne,
  • cena detaliczna produktu nie przekracza limitu finansowania ze środków publicznych i ceny detalicznej leku przepisanego na recepcie.

Co więcej, na aptece ciąży ustawowy obowiązek zapewnienia możliwości zamiany aptecznej.

Problemy praktyczne

Dokonanie substytucji aptecznej stanowi usługę farmaceutyczną i wymaga posiadania przez personel apteki wiedzy specjalistycznej. Warto zwrócić uwagę, że jednym z kryteriów dokonywania zamiany aptecznej produktów leczniczych jest stwierdzenie przez farmaceutę, że proponowany przez niego lek ma to samo wskazanie terapeutyczne, co ten przepisany na recepcie. Badając podobieństwo przepisanego produktu z potencjalnym zamiennikiem, należy zatem sięgnąć do obwieszczenia Ministra Zdrowia zawierającego wykaz produktów refundowanych lub zapoznać się z treścią Farmakopei Polskiej.

Założeniem prawodawcy była teza, że podobny profil zmian stężenia substancji czynnej we krwi w przypadku leku przepisanego na recepcie i jego zaminnika stanowi podstawę do przypuszczenia, że oba preparaty wykazują podobną skuteczność i bezpieczeństwo stosowania1. W związku z tym dla leków refundowanych można dokonywać substytucji aptecznej nawet w przypadku, kiedy wskazania zdefiniowane w Charakterystyce Produktu Leczniczego zamiennika leku zostały nieco inaczej określone.

Nie można jednak pominąć faktu, że polskie prawo uznaje za niedopuszczalną w praktyce aptek ogólnodostępnych substytucję terapeutyczną, czyli wymianę leku z osiągnięciem porównywalnego efektu terapeutycznego, ale z zastosowaniem innej substancji czynnej niż zaordynowana przez lekarza2.

Obowiązek informacyjny dotyczący możliwości wydania innego leku niż przepisany na recepcie może być realizowany na dwa sposoby:

  • w formie umieszczenia w widocznym i łatwo dostępnym miejscu informacji o dostępności tańszych zamienników;
  • w formie wypowiedzi ustnych kierowanych do osób przedstawiających receptę na produkt objęty refundacją ze środków publicznych – jeżeli z wykazu wynika, że tańsze zamienniki rzeczywiście są dostępne.

Dostęp możliwy dla zalogowanych użytkowników serwisu. Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę
Drukuj

Zobacz również

Polecamy

Archiwum