Powszechność chorób zakaźnych sprawia, że społeczeństwo szuka o nich informacji. Niestety wiele dostępnych źródeł jest niekompetentnych, a porad zdrowotnych udzielają osoby bez jakiegokolwiek medycznego wykształcenia. Pojawiają się fałszywe informacje, sprzeczne dane, niepoparte badaniami tylko domysłami i pseudomedycznymi tezami. Krąży zatem wiele mitów i nieprawdziwych doniesień. Warto o nich mówić, by wyeliminować je na dobre.

Choroba zakaźna jest wywoływana przez biologiczne czynniki chorobotwórcze, tj. bakterie, wirusy, grzyby, pierwotniaki oraz substancje biologicznie czynne przez nie produkowane, czyli toksyny. Choroby te mają charakter zaraźliwy, tzn. mogą przenosić się z osoby chorej na zdrową.

Do szerzenia się choroby zakaźnej niezbędne są:

  • aktywne źródła zakażenia – tzw. pierwsze ogniwo łańcucha epidemicznego; może nim być chory lub bezobjawowy nosiciel, z którego czynnik chorobotwórczy zostaje przeniesiony na osobę wrażliwą;
  • aktywne drogi i mechanizmy szerzenia – tzw. drugie ogniwo, np. droga pokarmowa, kropelkowa, kontakt bezpośredni;
  • osoby wrażliwe – tzw. trzecie ogniwo, np. osoby niezaszczepione, o obniżonej odporności, dzieci, osoby starsze.

Do chorób zakaźnych wirusowych zaliczamy: wściekliznę, kleszczowe zapalenie mózgu, grypę, WZW, AIDS, odrę, różyczkę, ospę, rumień zakaźny, świnkę, COVID-19.

Do chorób zakaźnych bakteryjnych zaliczamy: tularemię, brucelozę, boreliozę, tężec, gruźlicę, gorączkę Q, zakażenia pneumokokowe, meningokokowe, rzeżączkę, chlamydiozę.

Do chorób zakaźnych pasożytniczych zaliczamy: włośnicę, bąblowicę, toksoplazmozę, świerzb, wszawicę.

Ważne! Uwaga o COVID-19

Pisząc o mitach dotyczących chorób zakaźnych, intencjonalnie pominięto w artykule temat koronawirusa SARS-CoV-2 i choroby przez niego powodowanej – COVID-19. Aktualność i nowość tematu powodują znaczne problemy merytoryczne, wczorajszy mit jest dzisiejszym faktem i odwrotnie. Każdego dnia pojawia się wiele informacji, nierzadko wzajemnie się wykluczających. Aby ustalić, co jest fałszem, a co prawdą, potrzeba czasu i badań. Zagadnienie jest jednak na tyle istotne, że warto będzie mu się przyjrzeć w przyszłości.

MIT 1. Choroby zakaźne przenoszą się tylko z człowieka na człowieka

Istnieje szereg chorób zakaźnych dotyczących tylko ludzi – AIDS (nie przenoszą go zwierzęta czy owady, np. komary, HIV poza organizmem człowieka ginie), WZW, grypa czy zakażenie HPV. Sporo jednak ma swoich nosicieli w świecie zwierząt. Przykładem jest wścieklizna przenoszona przez dzikie zwierzęta, borelioza i kleszczowe zapalenie mózgu przez kleszcze, a także ww. choroby zakaźne pasożytnicze.

MIT 2. Nosicielem wirusa wścieklizny może być każde zwierzę

Na wściekliznę nie chorują ptaki, gady i ryby, chorują zaś: dzikie zwierzęta drapieżne, psy, koty, szczury, jeże, kuny i nietoperze. Do zakażenia dochodzi poprzez ugryzienie lub przedostanie się śliny chorego zwierzęcia na błonę śluzową lub przerwaną skórę. Wirusa wścieklizny nie ma w moczu, stolcu czy krwi. Obecny jest tylko w płynie mózgowo-rdzeniowym chorych zwierząt i – w końcowym stadium choroby – w ślinie. Wirus gnie po 5 minutach w temperaturze 60°C oraz pod wpływem środków dezynfekujących. Nie ginie w procesie zamrażania i przeżywa też kilka tygodni na zwłokach.

Pozostałe 74% artykułu dostępne jest dla zalogowanych użytkowników serwisu.

Jeśli posiadasz aktywną prenumeratę przejdź do LOGOWANIA. Jeśli nie jesteś jeszcze naszym Czytelnikiem wybierz najkorzystniejszy WARIANT PRENUMERATY.

Zaloguj Zamów prenumeratę Kup dostęp do artykułu

Zobacz również

Tekst otwarty Tylko on-line nr 83/2020

Czy możliwa jest produkcja bezpiecznych leków przez automaty?

Na przestrzeni ostatnich dekad produkcja leków zmieniła się nie do poznania. To, co kiedyś wymagało obecności człowieka, dziś bardzo często nadzorowane jest przez systemy. W dobie cyfryzacji nasze zaufanie do rozwiązań informatycznych rośnie, jednak czy możemy tak bezkrytycznie oddać sterowanie procesami farmaceutycznymi w ręce automatyki? Przecież systemy komputerowe tworzone są przez ludzi i mogą zawierać także błędy, które ważą na poprawności działania. Konieczne jest więc zapewnienie najwyższej jakości i wprowadzenie zabezpieczeń, które pozwolą szybko zidentyfikować potencjalne problemy i uchronić pacjentów przed niepożądanymi działaniami wadliwych produktów leczniczych.

Czytaj więcej

Siarka w recepturze aptecznej

BIKA_83_37.jpg

Znana od lat i szeroko wykorzystywana w przemyśle siarka jest pierwiastkiem, który ma także szereg właściwości leczniczych. Stąd bierze się jej wieloletnie zastosowanie w medycynie oraz farmacji jako składnik leków recepturowych.

Czytaj więcej

Nocne czuwanie w aptece

BIKA_83_34.jpg

Przepisy zawarte w ust. 1 i ust. 2 art. 94 ustawy Prawo farmaceutyczne regulują kwestie sprawowania przez apteki obowiązku pełnienia dyżurów. Zgodnie z tym zapisem rozkład pracy aptek na danym terenie określa w drodze uchwały właściwa rada powiatu po zasięgnięciu opinii prezydentów miast, burmistrzów czy wójtów, a także samorządu aptekarskiego. Istotne jest to, że rozkład pracy aptek powinien zostać dostosowany do potrzeb ludności na danym terenie również w porze nocnej oraz w dni wolne od pracy.

Czytaj więcej

Przejdź do

Partnerzy

Reklama